زنانه‌سرایی در شعر عربی، روندی نوظهور با پیشینه‌ای کم‌رنگ (با تکیه بر دیدگاه‌های نقدی عبدالله غذامی)

نوع مقاله: علمی-پژوهشی

نویسندگان

دانشگاه رازی

چکیده

عبدالله غذامی منتقد معاصر عرب، به بررسی ویژگی­های زنانه در زبان شعری عرب پرداخته است. او در کتاب "تأنیث القصیده والقارئ المختلف" (2005م)، معتقد است کهمردغالبی پیوسته رویه مسلطبرفرهنگ عربی قدیم بوده است وبه سبب غلبه­ی این زیرساخت مردسالار در فرهنگ عمومی، شعر عربی نیز از ابتدا تا دوران معاصر، تقریباً از ویژگی­های زبان زنانه خالی بوده است.ظهور شاعر عراقی،نازک ملائکه در شعر معاصر عربی و ابداع شعر نو توسط وی،به سختی و کندی شعر عربی را دستخوش دگرگونی نمود.با گذشت زمان، ابداع شعری او به کمک دیگر شاعران نوگرا قوت یافت. این روند نوگرایانه،زیرساخت­های مذکر و مسلط بر شعر قدیم عربی را به چالش کشید که نتیجه­ی آن، رشد و شکوفایی شعری با زبانی زنانهو برخودار از لطافت زبانیبود.این پژوهش که به روش توصیفی و تحلیلی صورت گرفته است، آراء نقدی غذامی را که در جهان عرب پیشرو است، مورد بررسی قرار داده است. نتیجه این که غذامی تنها راه بازگشت زن به جایگاه درخور خویش را هم در ادب و هم در اجتماع، دستاورد آگاهی زنان نسبت به زبان و نوشتاری می­داند که انعکاس دهنده­ی ویژگی زنانه بود. این شیوه­ی زبانی جدید و نوآور، ویژگی­های زبان زنانه را در مقابل زبان مردانه مطرح می­کرد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Femininity in Arabic poetry, an emerging trend with a poor background (Based on the critical views of Abdellah Algadami)

نویسندگان [English]

  • Ali Parvaneh
  • Ali Salimi
چکیده [English]

Abdellah Algadami, a contemporary Arab critic has explored the feminine characteristics in Arabic poetry. In his book The feminization of the poem and different drive (2005), he believes that masculinity has been dominant in past Arab culture. Due to the dominance of this male-dominated infrastructure in public culture, Arabic poetry, from the beginning to the contemporary era, almost was empty of feminine language features. The emergence of Nazik Al-Malaika, Iraqi poet, in contemporary Arab poetry and the invention of her new poetry style changed the Arabic poetry structure slowly. Over time, her new poem style encouraged other modern poets. Challenging the male-dominated infrastructures of ancient Arabic poetry, this innovative process led to the growth and prosperity of female language oriented poems enjoyed linguistic elegances. This paper through a descriptive and analytical approach examines the leading critical views of Abdellah Algadami in the Arab world. Algadami believed that the only way for women to return to their rightful status both in literacy and in society, is their awareness of the language and writing reflecting feminine characteristics. This new and innovative language introduced the features of feminine language against male-oriented language.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Arabic poetry
  • women's literature
  • Abdellah Algadami
  • Language Infrastructure
-        ابن قتیبه (1904)؛ الشعر الشعراء، بیروت: دارالصادر.

-        ابوتمام (1955)؛ الحماسة، تحقیق محمد عبدالمنعم خفاجی، القاهره: مکتبة محمد علی صبیح.

-        اصفهانی، ابوفرج (بی­تا)؛ الأغانی، الریاض: مکتبة الریاض الحدیثة.

-        الأمین، عزالدین (1971)؛ نظریة الفن المتجدد، مصر: دارالمعارف.

-         انجلر، باریارا (1991)؛ مدخل إلی نظریات الشخصیة، ترجمة: فهد بن­عبدالله دلیم، السعودیة: دارالحارثی للطباعة والنشر.

-         بنت الشاطئ (1965)؛ الشاعرة المعاصرة، القاهره: دارالمعرفة.

-         بوردیو، بیار(2009)؛ الهیمنة الذکوریة، ترجمة: سلمان قعفرانی، الطبعة الأولی، بیروت: المنظمة العربیة للترجمة.

-        التبریزی (1997)؛ شرح المفضلیات، تحقیق علی محمد البجاوی، قاهره: دارالنهضة.

-        سیّاب، بدر شاکر (1971)؛ الدیوان، بیروت: دارالعودة.

-        شفیعی، محمدرضا (1359)؛ شعر معاصر عرب، نهران: تونس.

-        عبدالصبور، صلاح 1972)؛ احلام الفارس القدیم، الطبعة الأولی، بیروت: دارالعودة.

-        العجلی، ابونجم (1981)؛ الدیوان، تحقیق علاء­الدین آغا، الریاض: النادی الأدبی.

-        غذامی، عبدالله (2005)؛ تأنیث القصیدة والقارئ المختلف، بیروت: المرکز الثقافی العربی.

-        فروخ، عمر (1969)؛ تاریخ ادب عربی، بیروت: دارالملایین.

-        فهد الأسدی، صدام (2015)؛ الرمز فی أنشودة المطر، مرکز النور: www. Alnoor. com

-        گرانباوم، گوستاو (1959)؛ دراسات فی الأدب العربی، ترجمه احسان عباس وآخرین، بیروت: دارمکتبة الحیاة.

-        گیدنز، آنتونی (1374ش)؛ جامعه­شناسی، ترجمه: منوچهر صبوری، تهران: نشر نی.

-        ملائکه، نازک (1962)؛ قضایا الشعر المعاصر، الطبعة الأولی، مکتبة النهضة.

-        ملائکة، نازک (1967)؛ قرارة الموجة، القاهرة: دارالکتاب العربی.

-        ملائکه، نازک (1971)؛ شظایا و رماد، بیروت: دارالعودة.

-        مندراس، هانی (1369)؛ مبانی جامعه­شناسی، ترجمه:باقر پرهام، چاپ پنجم، تهران: انتشارات مروارید.

-        مندور، محمد (بی­تا)؛ فی المیزان الجدید، القاهره: مکتبة نهضة.

-        می زیادة (1975)؛ الکلمات والإشارات، بیروت: موسسه نوفل.

یاری، یاسمن (1394)؛ حقوق اجتماعی زن در اندیشه­ی محمد قاسم امین، پژوهش­های علوم تاریخی، دوره 7، شماره 2، صص 138-125