پژوهش‌نامه زنان

پژوهش‌نامه زنان

پرسه‌زنی زنانه و تجربه‌ی شهری در داستان‌های فریبا وفی: مطالعه‌ی موردی سه داستان «پیاده‌روی در روز آفتابی»، «نه شهر من نه شهر او» و «هتل مشهد»

نوع مقاله : علمی-پژوهشی

نویسنده
دانشیار دانشکده سینما و تئاتر، دانشگاه هنر ایران، تهران، ایران
10.30465/ws.2026.54898.4687
چکیده
«پرسه‌زنی» در سنت مطالعات مدرنیته‌ی شهری غالباً به‌مثابه کنشی مردانه صورت‌بندی شده و زنان بیشتر در جایگاه ابژه‌ی نگاه بازنمایی شده‌اند؛ حال آنکه تجربه‌ی زنانه از شهر، بدن‌مند، جنسیت‌مند و درهم‌تنیده با مناسبات قدرت است. پرسش اصلی پژوهش این است که پرسه‌زنی زنانه در داستان‌های فریبا وفی چگونه بازنمایی می‌شود و این بازنمایی چه نسبتی با تجربه‌ی زیسته و ادراک فضا برقرار می‌کند. هدف، تبیین نقش شهر در شکل‌گیری ادراک، عاطفه و شیوه‌ی حضور زنان است. پژوهش با روش توصیفی ـ تحلیلی، بر پایه‌ی منابع کتابخانه‌ای و چارچوب نظری مطالعات زن و شهر و مفهوم پرسه‌زنی زنانه، سه داستان کوتاه «پیاده‌روی در روز آفتابی»، «نه شهر من، نه شهر او» و «هتل مشهد» را بررسی می‌کند. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که پرسه‌زنی زنانه در آثار وفی الگویی یگانه ندارد: در داستان نخست به عرصه‌ای برای همدلی و همبستگی زنانه بدل می‌شود؛ در داستان دوم تعلیق و گسست عاطفی را آشکار می‌کند؛ و در داستان سوم از ساحت فضایی به ساحت روانی منتقل می‌شود و به تشدید سوءظن و بی‌ثباتی ادراکی می‌انجامد. در هر سه متن، حرکت در شهر با پرسه‌زنی در جغرافیای خاطره هم‌بسته است؛ چنان‌که ساختار گسسته و تداعی‌محور روایت، خود منطق پرسه‌زنی را در سطح فرم بازتولید می‌کند.
کلیدواژه‌ها
موضوعات

عنوان مقاله English

Female Flânerie and Urban Experience in Fariba Vafi’s Short Stories: “A Walk on a Sunny Day,” “Neither My City nor Hers,” and “Mashhad Hotel”

نویسنده English

Alireza Sayyad
Faculty of Cinema & Theatre, Iran University of Art, Tehran, Iran
چکیده English

In studies of urban modernity, flânerie has largely been formulated as masculine, while women have been represented mainly as objects of the gaze; yet women’s experience of the city is embodied, gendered, and interwoven with relations of power. This study asks how female flânerie is represented in Fariba Vafi’s short stories and how that representation relates to lived experience and the perception of space. It aims to explain the city’s role in shaping women’s perception, affect, and modes of presence. Employing a descriptive–analytical method drawing on library research and the framework of women-and-city studies and flânerie, the article examines three stories: “A Walk on a Sunny Day,” “Neither My City nor Hers,” and “Mashhad Hotel.” The findings show that female flânerie in Vafi’s work follows no single pattern: in the first it becomes a site of empathy and female solidarity; in the second it reveals suspension and emotional rupture; and in the third it shifts from the spatial to the psychic register, intensifying suspicion and perceptual instability. In all three texts, movement through the city is bound to wandering through the geography of memory: the fragmented, associative narrative structure reproduces the logic of flânerie at the level of form.

کلیدواژه‌ها English

female flânerie
gendered urban experience
Fariba Vafi
urban memory
flânerie and memory
fragmented narrative

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از 01 آذر 1405

  • تاریخ دریافت 30 خرداد 1405
  • تاریخ بازنگری 09 آبان 1405
  • تاریخ پذیرش 01 آذر 1405